Blog

Dijital ekosistemde köklü değişiklikler yaşanırken, geleneksel arama motoru mantığı yerini yeni nesil üretken motorlara bırakmakta. 2022’den beri adım adım hızlanan yapay zeka dönüşümü, işletmeler için de bir hayli önemlidir. Bu noktada işletmeler, sadece mavi linklerden oluşan listelerde yer almaktan çok daha farklı stratejiler izlemek zorunda. Çünkü günümüzde AI sonuçlarında da çıkabiliyor olmak, en az arama motorlarında çıkmak kadar önemli. GEO Nedir sorusu ise işletmelerin yapay zeka sorgularında öne çıkma maksadıyla sıkça merak ettiği konulardan biridir. 

Yeni Başlayanlar İçin GEO Nedir? Üretken Motor Optimizasyonu Sözlüğü

“GEO Nedir?” sorusuna; markanızın yapay zeka tarafından otorite olarak algılanmasını sağlayan stratejik süreçlerdir, şeklinde yanıt verilebilir. GEO açılımı ise üretken motor optimizasyonu şeklindedir. Bu noktada işletmelerin başarıya ulaşması için konvansiyonel yöntemlerin ötesine geçmesi önemlidir. Teknik derinliği yüksek bir yaklaşım benimsemenin başlıca yollarından biri ise GEO stratejileri uygulamaktır.

Aşağıda GEO Nedir konusunda işinize yarayacak çeşitli kavramlar ve açıklamaları içeren bir tablo yer almaktadır.

SEO mu GEO mu? SEO ve GEO Arasındaki Farklar Nelerdir?

Geleneksel arama motoru optimizasyonu, yani bildiğimiz adıyla SEO, bir kitapçıda en çok satanlar listesinde yer almaya benziyordu. Gelgelelim yeni nesil arama platformlarında öne çıkmayı mümkün kılan GEO, konuyu tüm incelikleriyle bilen bir profesöre referans olması için kendinizi kabul ettirme sürecidir.

“GEO Nedir?” sorusunu anlamak için üretken motor optimizasyonu ile arama motoru arasındaki farkları bilmek bir hayli önemlidir. Bu noktada SEO ve GEO arasındaki temel farklılıklar aşağıda yer almaktadır:

• Geleneksel SEO çalışmalarının amacı, web sitesine gerçek kullanıcıları çekmektir. Yapay zeka SEO stratejileri ise markanın SGE gibi alanlarda çıkmasını mümkün kılar. Yani, GEO, birinin otorite olarak algılanarak yapay zekada çıkmayı mümkün kılar.
• Arama Motoru Optimizasyonu (SEO), tıklama oranlarına (CTR) odaklanır. Üretken Motor Optimizasyonu ise işletmenin dijital ortamdaki görünürlüğünü inceler. Ayrıca markanın yapay zeka sesi payını (Share of AI Voice) da ölçer.
• “GEO Nedir?” sorusunun diğer bir cevabı; geleneksel arama motoru optimizasyonu stratejilerinin modern bir versiyonudur, şeklindedir. Yani, GEO ile SEO’nun daha gelişmiş bir biçimidir. Dolayısıyla ilgili iki teknik birbirinden keskin çizgilerle ayrılmaz.

Kısacası SEO klasik arama motorlarında sıralama alma süreciyken GEO, doğrudan yapay zekanın yanıtlarında çıkmaktır. Dijital görünürlüklerini sürdürmek isteyen bir marka ise yalnızca bir yöntem yerine her iki tekniği de kullanmalısdır. Hem SEO hem de GEO stratejilerini entegre bir şekilde yürütmek, işletmelerin sanal dünyada hakimiyet kurma şansını artırır. 

GEO Süreci Nasıl İlerler?

Yapay zeka modelleri, verileri yalnızca taramaktan ziyade bilgileri özetler, birleştirir ve fayda odaklı olarak kullanıcıya sunar. LLM optimizasyonunun devreye girdiği süreçte, büyük dil modelleri, içeriğin hatasız bir şekilde anlaşılmasını sağlar. Bu bağlamda içerikler, yapay zeka platformları tarafından önceliklendirilir. Yapay zeka sistemleri, kaynakları alırken en net tanım yapan ve kanıt sunanları inceler. SEO sürecinde ise anahtar kelime ile birlikte metnin hiyerarşik yapısı daha önemliydi. Kısacası, AI araçları hız, doğruluk ve güveni birleştirerek kullanıcılara sonuçlar sunar.

Yapay Zeka Yanıtlarında Kaynak Gösterilme Neden Önemli? (Citation Score)

Üretken yapay zeka araçlarında yeni anahtar nokta, içeriğin ne denli sık ve güven içinde alıntılanacağıyla ilintilidir. Bu noktada Citation Score, yani Türkçesiyle kaynak gösterilme oranı, markanın yapay zeka modelleri tarafından ne kadar güvenilir olarak algılandığını gösteren bir matematiksel değerdir. AI sistemleri, bir bilgiyi sunarken bunların doğruluğunu önemser. Bunun için de yanıtlarda görünen bir noktada kaynak dipnotları ekler. Yapay zeka tarafından kaynak olarak gösterilmek ise hem görünürlüğü hem de yüksek dijital itibarı beraberinde getirir. Elbette ki AI araçları tarafından alıntılanmak için referans tarzı bölümler bulunmalıdır.

Kaynak gösterilme skorunun artması için bilgi grafiklerinde güçlü bir konumda olmak bir hayli önemlidir. Öte yandan markanın yalnızca varlığını sürdürmesi kadar sektöründeki diğer kavramlarla bağı da mühimdir. Daha net bir ifadetle, markanın sektöründeki alakalı kavramlarla anlamsal ilişki kurması gerekir.

Kaynak Gösterilme Oranı Nasıl Artırılır?

Kaynak gösterilme oranı, “GEO Nedir?” sorusunun temelinde yer alır. Yapay zeka tarafından kaynak gösterilme ihtimalini artıran bazı stratejiler şu şekildedir:

• İçeriklerde spesifik veriler, net tanımlar ve kriterler yer almalıdır. Belirsiz ifadelerden kaçınmak, atıf oranını artıran bir etkendir.
• İşletmenin ismi, sektördeki otoriter web siteleri ile birlikte güvenilir platformlarda yer almalıdır.
• İçeriklerde cevap-öncelikli, yani answer-first tarzında bir yaklaşım benimsemelisiniz. Bu bağlamda sorulara kısa cümleler halinde ve net yanıtlar vermelisiniz. Ayrıca yanıtların kanıtlanabilir bir nitelik taşıması da önemlidir. 
• Birincil kaynaklara atıfta bulunarak verilerin doğrulanabilirlik oranını artırmalısınız.
• Markanın dijital dünyada kapsamlı bir görünürlük sağlaması sürecin mühim bir parçasıdır. Bu noktada çeşitli dijital mecralarda (örneğin; Reddit, YouTube ve LinkedIn) marka bahsetmeleri oluşturmalısınız. Böylece co-citation, Türkçesiyle beraber alıntılama sinyalleri güçlenecektir.

Bu noktada yapılan her bir alıntı, markanızı yapay zekanın bilgi grafiği içinde daha sağlam bir noktaya taşımaktadır.

LLM Nedir? LLM Optimizasyonu Nasıl Yapılır? 

LLM Türkçesi, Büyük Dil Modeli olan ve AI optimizasyonunun kalbinde bulunan ana zekadır. Büyük dil modeli optimizasyonu ise “GEO Nedir?” sorusunu kafanızda oturtma noktasında bilmeniz gereken bir diğer kavramdır. LLM optimizasyonu, verinin parçalı bir yapıda sunulmasını gerektiren, büyük dil modellerinin veriyi anlama biçimidir. İçeriğin anlamca doğru bir yapıda olması ise makinelerin aradaki mantıksal bağları kurmasını kolaylaştırır. Başarılı bir LLM optimizasyonu çalışması için içeriklerde aşağıdaki unsurlar yer almalıdır: 

• Soru-Cevap formatı, kullanıcıların yapay zekaya sorabileceği sorulara önceden yanıt vermeyi mümkün kılar. Doğal dil sorularını alt başlık olarak kurgulamak, modelin o kısmı doğrudan yanıta dönüştürme ihtimalini artırır.
• FAQPage, HowTo ya da Article gibi Schema işaretleri kullanmalısınız. Böylece içeriğin niteliğinin ne olduğunu yapay zekanın anlamasını sağlarsınız.
• Bilgilerin tek tek ve net halde sunulması, yapay zekanın veriyi işleme sürecini hızlandırır. Bu noktada içeriklerde maddeleme ve listeleme kullanmalısınız.
• Makalelerin en üst kısmında konunun kısa ve anlaşılır açıklamasını içeren bir paragraf yer almalıdır. Tanım blokları kullanmak, işletmenizin yapay zeka özetlerinde yer alma ihtimalini yükseltir.

Bunların yanı sıra içeriklerde Deneyim, Uzmanlık, Otorite, Güvenilirlik sinyalleri vermelisiniz. E-E-A-T olarak da geçen sinyaller, ilgili konuda uzman olduğunuzu ortaya koymanın etkili bir yoludur. Örneğin; yazar biyografileri, gerçek deneyim notları ve akademik referanslar kullanabilirsiniz.

İçerik Kalitesi ve Anlamsal Bütünlük Neden Önemli?

Makineler, metinleri tararken kelimeler ile birlikte anlamsal bütünlüğüne de önem verir. Doğal Dil İşleme (NLP) teknolojileri sayesinde, metnin akıcılığı ve uzmanlık düzeyi sistemler tarafından puanlandırılır. Dolayısıyla yalnızca bir anahtar kelimeye odaklanan içeriklerden yerine konunun etrafındaki tüm ilgili kavramları içeren içerik haritaları oluşturmalısınız. Çünkü yapay zeka, içeriğin konuyu tam olarak kapsadığını anladığı takdirde atıfta bulunma eğilimindedir. Dolayısıyla karmaşık cümlelerden kaçınarak her bir cümlede net bir fikri ifade etmelisiniz.

AI Sonuçlarında Çıkmak Neden Önemli?

İnternetteki köklü değişimle birlikte kullanıcılar, karmaşık sonuç sayfalarında gezinme davranışından vazgeçmiştir. Bunun yerine kullanıcılar, Perplexity ve SearchGPT gibi platformlardan sentezlenmiş ve doğrulanmış bilgiler talep eder. Ayrıca Yandex’in YaZeka’sı, Google’ın Gemini’i ve Bing’in Capilot’u da Türkiye’de sıkça kullanılır. Tüm bunlar düşünüldüğünde “Geo Nedir?” sorusuna yanıt bularak bir an önce stratejiler geliştirmek önem arz eder.

Üretken Arama Deneyimi (SGE) gibi yapılar ise web trafiği modellerini bütünüyle değiştirir. Bu bağlamda geleceğin markaları, hızlı, şeffaf, güvenilir ve veri gizliliğine önem verenler olacaktır. Doğru konumlanan ve kanıt mimarisi kuran işletmeler, dijital dünyadaki acımasız savaşta galip gelecektir.

Türkiye’de GEO Stratejileri Geliştirmek Neden Önemli?

Yapay zeka teknolojilerinin hızlı bir gelişim göstermesi, kullanıcıların bilgiye ulaşma alışkanlıklarını da değiştirmiştir. Hal böyle olunca yapay zeka araçları, klasik arama motorlarının sunduğu deneyimi daha etkileşimli ve yanıt odaklı bir seviyeye taşımaktadır. Türk kullanıcılar ise teknolojik yeniliklere adaptasyon hızı yüksek bir kitle oldukları için bu yeni nesil araçları günlük hayatlarına hızla entegre etmeye başlamışlardır. Bu bağlamda Türk kullanıcıların sıkça ilgi gösterdiği yapay zeka tabanlı arama platformları ve neden kullanılması gerektiğini vurgulayan bilgiler aşağıda yer almaktadır:

• Yapay zeka dünyasının öncüsü kabul edilen OpenAI tarafından geliştirilen araçlar, Türkiye’deki kullanıcılar arasında yaygın bir şekilde bilinir. Öyle ki ChatGPT, Türkiye yapay zeka pazarında %90’ın üzerinde bir paya sahiptir.
• Arama dünyasındaki sarsılmaz otorite kurmak isteyen Google’ın Gemini modeli de Türkiye’de epey popülerdir. Özellikle çoklu dil desteği ve Google ekosistemiyle uyumlu yapısı Türk kullanıcılar tarafından dikkat çeker.
• Türkiye pazarına verdiği önemle bilinen Yandex, Türk kullanıcıların arama alışkanlıklarını analiz ederek “Yazeka” isimli yapay zeka destekli arama hizmetini kullanıma sunmuştur. 2024 yılının sonunda devreye alınan sistem, tamamen Türkçe dil yapısına ve yerel bilgi setlerine odaklanmaktadır.
• Akademik araştırmalar ve teknik sorgular söz konusu olduğunda Perplexity AI, Türk kullanıcılar arasında “dijital kütüphaneci” olarak konumlanmaktadır.

Bunların yanı sıra Bing Capilot da Türkiye’de ikamet eden kullanıcıların kullandığı bir AI aracıdır. 

Aşağıda, AI platformlarında bulunan tahmini Türk kullanıcı sayısını gösteren bir tablo bulunmaktadır.

Not: Bu tablo, Global Stats ve Yandex’in Aralık 2025 sonundaki verileriyle oluşturulmuştur. Zaman içinde değişkenlik gösterebilir.

Günümüzün dijital dünyasında başarı, hem yeni nesil yapay zeka uyum sağlamaıy hem de bu araçların beslendiği SEO disiplinini kurgulamakla mümkündür. Türk kullanıcıların arama alışkanlıklarındaki doğru okuyan markalar ise hem yeni nesil hem de geleneksel arama sonuçlarında çıkacaktır. Kısacası, dijital dünyada görünür olmak, sadece bir tesadüf değildir. Tam tersine “GEO Nedir?” gibi konularda bilgi sahibi olarak stratejik mimariler kuran işletmeler, başarıya ulaşacaktır. Bu bağlamda Sentez Bilişim, markanızın teknolojik dönüşüm sürecinin her anında hem rehber hem de uygulayıcı ekipten oluşur. Profesyonel SEO çalışmaları için Sentez Bilişim’e ulaşabilirsiniz.